به نام خداوند همه مِهر مِهروَرز

ابوعامر معروف به سید حمیری


نامش اسماعیل بن محمد، معروف به سید حمیری یا ابوعامر بود. در سال ۱۰۵ هجری قمری در عمان به دنیا آمد ولی والدینش به بصره مهاجرت کردند. نسب سید به قبیله حمیر می‌رسد که اصالتاً از یمن بودند و لذا ایشان قریشی نبوده است. سید اسماعیل حمیری، نه فاطمی بود و نه علوی، بلکه سیادت او به معنای لغوی و سید جزء نام او بوده است. والدینش از خوارج بوده و حتی بعد از هرنماز لعن امیرالمومنین علیه السلام را می‌گفتند.
سید حمیری در این خانواده بزرگ شد، ولی در سنین جوانی از آن جایی که اهل علم و تحقیق بود نتوانست این عقیده را تحمل کند و به کیسانیه پیوست. او در این سال‌ها در اصفهان می‌زیست. سید حمیری مدتی در این مذهب باقی ماند و زمانی که از نزدیک با مذهب شیعه و امام صادق علیه السلام آشنا شد به مذهب شیعه مفتخر شد و تا پایان عمر بر عقیده‌ی خود باقی ماند. او شاعر بزرگ آوازه‌ای بود که به زبان عربی شعر می‌سرود و در کنار آن از فقه و حدیث و علوم دینی نیز مطلع بود. محمد بن نعمان روایت کرده است که: سید حمیری را در کوفه دیدم، سخت بیمار شده و صورتش سیاه و چشمانش کبود گشته و از عطش می‌نالید. نزد امام صادق علیه‌السلام رفتم. او در آن ایام در کوفه بود و از نزد خلیفه برمی‌گشت. عرض کردم فدایت شوم، از نزد سید حمیری می‌آیم و او را در بدترین حالت دیدم. فرمود: تا اسب را زین کنند و سوار شد. ما هم با او به راه افتادیم، تا به خانه سید رسیدیم.


امام بر بالین او نشستند و او را به اسم صدا کردند. سید چشم‌های خود را گشود و به امام نگاه می‌کرد، اما نمی‌توانست حرف بزند. آن حضرت لب‌های او را لمس کرد و حرکت داده و فرمودند: ‌ای سید! سخن بگو تا خدا بیماری تو را شفا دهد و تو را بیامرزد و به بهشتی که به اولیای خود وعده نموده داخل کند. آن‌گاه سید لب گشود و اشعاری انشاء نمود که این دو بیت از او است (مجالس المومنین – شوشترصفحه ۵۰۵):
به نام خدا جعفری مذهب شدم .................  و یقین کردم که خدا می‌بخشد و می‌آمرزد
به دینی غیرآنچه سابقا معتقد بودم عقیده پیداکردم...... سیدِ همه‌ی مردم،جعفر، مرا از دینِ سابق نهی فرمود. او با زبان شیوا و نفوذ کلامش مردم را به تشیع دعوت می‌کرد و امام صادق علیه السلام او را سید الشعرا خواند (اعیان الشیعه – جلد سوم – صفحه ۴۰۶).
از او اشعار زیادی به جای مانده که فقط ۲۳۰۰ قصیده‌ی آن هاشمیات یعنی درباره اهل بیت علیهم السلام گفته شده است که سادات علوی در بلاد شیعه در مجالس عروسی، عید غدیر و سایر جشن‌ها و اعیاد مذهبیِ خود به صورت جمعی با هم و با آهنگ خوش سرود می‌خوانند و تولی و تبریِ خود را به وسیله‌ی آن آشکار می‌سازند. علامه امینی از بیست و یک قصیده غدیریه‌ی او، اشعاری را در الغدیر آورده است.
ابو عامر سید حمیری در سال ۱۷۹هجری قمری زمانی که در دهه‌ی هفتاد زندگی خود بود، در شهر بغداد وفات کرد. قبر او در محله شیعه نشین کرخ بغداد واقع شده است.